‘Aan den slag!’ Dit was de WoCoDag van 2026

Wat een sprankelende energie weer tijdens de vijfde editie van de WooncoöperatieDag. Ruim 300 geïnteresseerden stroomden Domstad binnen om warm welkom geheten te worden door gemeente Utrecht en de opening door  minister van VRO Elanor Boekholt-O’Sullivan mee te maken.

De woonrevolutie stond centraal deze dag: de beweging waarin steeds meer mensen zelf bepalen hoe ze willen wonen en daar samen vorm aan geven. Niet voor niets was er een hackathon over een op te richten Solidariteitsfonds van en voor wooncoöperaties, werd er gebrainstormd over de toekomst van coöperatief wonen, en doken mensen in juridische fundamenten, grondverkoop, slimme financieringsmixen of andere interessante themasessies. 

WoCoDag 2026 (Foto’s: Sanne van Westeneng)

De 300 bezoekers deden volop mee. Ze wisselden ervaringen uit tijdens de lunch, vonden nieuwe invalshoeken tijdens de plenaire sessie en zongen uit volle borst mee met het refrein van impro-cabvaretier Tim Zeegers ‘Dat is de kracht van de wooncoöp’. En na afloop bleven de meesten nog lang borrelen. We mogen het een geslaagde dag noemen, vol inspiratie en ontmoeting.

Opening door Minister van VRO

Matthijs Sienot, wethouder Wonen van de gemeente Utrecht, heette de aanwezigen welkom. Daarna was het woord aan de minister van VRO Elanor Boekholt-O’Sullivan. Zij vertelde de zaal dat ze zowel professioneel als persoonlijk enthousiast is over wooncoöperaties. In haar plannen als minister pleit ze voor meer, sneller en beter bouwen, en met beter doelt ze op het bouwen van gemeenschappen. “De kracht van een gemeenschap is dat mensen er voor elkaar zijn, het is een plek waar je niet eenzaam hoeft te zijn,” zei de minister en ze vervolgde: “Coöperatief wonen past niet bij iedereen. Als het niet bij jou past, mag het nog steeds heel mooi zijn. Als we voor elkaar zorgen, belasten we de instanties minder. Die kant mogen we meer naar voren schuiven: dat we meer naar elkaar omkijken, minder nodig hebben en de mens weer centraal staat. We vullen een gat op dat in de samenleving wordt gevoeld.”

Na afloop van haar speech overhandigde onze directeur Mustapha Eaouisouyen de minister het eerste exemplaar van Weg van WoCo’s, een door Cooplink ontwikkeld bordspel dat de spelers een voorproefje geeft van het proces richting een eigen wooncoöperatie.

Minister van VRO Elanor Boekholt-O’Sullivan tijdens de WoCoDag 2026 (Foto’s: Sanne van Westeneng)

Keynote Sanne van Manen

Sanne van Manen van Platform Woonopgave liet in haar keynote zien waar volgens haar kansen liggen. Vanuit de vraag ‘Wat is eigenlijk die woonopgave?’ dook ze diep in de materie, met behulp van inzichtelijke slides. “Afhankelijk van hoe je de opgave definieert krijg je andere uitkomsten,” vertelde ze. “Is die puur kwantitatief, dan is het antwoord: meer bouwen! Is de opgave ook kwalitatief, dan moet er beter gebouwd worden. Dat roept vragen op als: wat voor woningen dan? Waar is behoefte aan?”

Ze wees naar de wooncoöperatie als een van de weinige echt toekomstbestendige systemen. “Een goede woonomgeving lost veel zorg- en welzijnsproblemen op.” Sanne van Manen noemde Zurich, waar 20% van de woningen coöperatief is, als lichtend voorbeeld. Ze rekende voor dat Nederland, om richting een bescheiden 1% coöperatief te gaan, 7.200 coöperatieve woningen per jaar moet toevoegen.

‘Optopcoöp’

En die hoeven wat Sanne van Manen betreft niet allemaal nieuwbouw te zijn. Ze citeerde ontwerper Thomas Lommée: “The next big thing will be a lot of small things“, en presenteerde een reeks creatieve oplossingen, waaronder de wonen-boven-winkelscoöp, de renovatiecoöp, de leegstandscoöp, de aanplakcoöp en (het woord van de dag:) de optopcoöp.

Sanne van Manen sloot af met een enthousiaste oproep: “Make volkshuisvesting great again!” en leende voor de gelegenheid de slogan van de Rotterdamse wederopbouw: “Aan den slag!”

Keynote speaker Sanne van Maanen tijdens de WoCoDag 2026 (Foto’s: Sanne van Westeneng)

Plenair: datingtips en andere tips

Na de goedbezochte themasessies vroeg dagvoorzitter Marije van den Berg Karolijn van den Heuvel op het podium. Zij is Teammanager Beleid en Realisatie afdeling Wonen bij de Gemeente Utrecht. Karolijn van den Heuvel vertelde waarom gemeente Utrecht voor wooncoöperaties koos: “We hadden het besef dat collectief wonen regulier moet zijn. Het is geen pionieren meer, dat hebben andere gemeenten al gedaan.” “Wat is dé dating-tip voor initiatiefnemers en gemeenten?”, vroeg dagvoorzitter Marije van den Berg haar en Karolijn antwoordde: “De gemeente is niet de vijand. Ook de ambtenaar zit met de beste bedoelingen aan tafel. Bedenk: wat vragen we van de ander? Wat kunnen we leren van elkaar? Waar schuurt het? Daar moet je over praten, dat is interessant.”

Links: Solidariteitsfonds hackathon; Rechts: gesprek met Karolijn van de Heuvel tijdens de WoCoDag 2026 (Foto’s: Sanne van Westeneng)

Vervolgens namen Claudia Laumans (bestuursadviseur Cooplink en host van de hackathon Solidariteitsfonds) en Aart Cooiman (Rabobank) plaats op het podium voor een gesprek over financieringhacks. Claudia blikte terug op een goed bezochte hackathon, waar deelnemers zich bogen over vragen als: hoe krijgen we het solidariteitsfonds zo snel mogelijk gevuld? Welke rechtsvorm en setup moet het fonds krijgen? Hoe kiezen we projecten, wie krijgt voorrang?

Aart Cooiman moedigde het publiek aan om nu al statutair te regelen dat wooncoöperaties gaan bijdragen aan het solidariteitsfonds. “Als de leningen steeds verder afgelost worden, wat doe je dan met de huren? Wat houden we over 15 jaar over? Dat gaat om heel veel geld. Laten we dat nu goed organiseren, zodat ze twee generaties later kunnen zeggen: dat hebben onze grootouders verrekte goed gedaan!” Die uitspraak werd beloond met een dik applaus. Mustapha Eaisaouuiyen, directeur van Cooplink, tipte de aanwezigen (en jou) graag op de statuten die Coopkeur heeft ontwikkeld, daarin is de solidariteit namelijk juridisch verankerd.

Dank aan iedereen die van de WooncoöperatieDag een succes maakte: deelnemers, sessieleiders, sprekers, sponsors, vrijwilligers en team. Graag tot de volgende gelegenheid!

Presentaties

Meer presentaties volgen. Houd deze pagina in de gaten.